Zondag, 14 augustus 2016 14:40

Wit, bruin of volkoren

Geschreven door
Beoordeel dit item
(4 stemmen)

Is een donkerbrood werkelijk gezonder dan een lichtgekleurd brood? Het hangt ervan af welke soort graankorrel er is gebruikt en hoe deze bewerkt is. 

Korte uitleg

Om onderstaand verhaal beter te begrijpen vertel ik eerst iets over de graankorrel. Deze bestaat uit 3 delen

1. de zemel Dit is de buitenlaag van de korrel en is rijk aan vitamine B. Vitamine B is mede verantwoordelijk voor het energieproces van de cellen in je lichaam. De zemel is niet verteerbaar in je lichaam en zeer bevorderlijk voor een goede darmwerking. De zemel behoort tot de vezels en zijn een perfecte voedingsbron voor goede bacteriën in de darmen.

2. de kiem Dat is het kleine deeltje onderin de korrel. Hieruit kan een nieuwe plant groeien en is rijk aan voedingstoffen en onverzadigde vetzuren.

3. meellichaam/meelkern Dit is het grootste onderdeel van de graankorrel. Het is koolhydraatrijk in de vorm van zetmeel en bevat weinig voedzame stoffen. Het meellichaam van tarwe bestaat voor het grootste gedeelte uit gluten. Bij speltmeel bestaat het meellichaam niet alleen uit gluten, maar bevat het ook belangrijke voedingsstoffen, mineralen en vitamines. Overigens zijn de gluten bij spelt van een andere samenstelling dan bij tarwe. Hierdoor wordt spelt iets beter verteerd door de darmen.

Als je bovenstaande goed hebt gelezen kun je concluderen dat de kiem en zemel de meest voedzame delen van een graankorrel zijn.

Bloem, meel en volkoren

Het verschil tussen bloem, meel en volkoren zit in de maling en bewerking van de graankorrrel. 

Bloem Bij bloem wordt alleen het meellichaam (de kern) gebruikt. Alle vliesjes, vezels, kiemen en zemelen zijn eruit gezeefd. Hoe witter bloem is, hoe meer zemelen en kiemdeeltjes eruit zijn gezeefd en des te ongezonder het is voor je darmen en spijsvertering. Bloem levert je lichaam weinig voedingstoffen, maar wel veel vulling in de vorm van koolhydraten. Bloem wordt gebruikt om witbrood van te maken.

Meel Meel is een mengeling van bloem en volkorenmeel, vaak in de verhouding 50/50. Meel wordt gebruikt om bruin brood van te maken. 

Volkoren Bij volkoren wordt de 'hele korrel' gebruikt en zijn alle 3 de delen van de graankorrel nog aanwezig. Volkoren zit boordevol vezels, vitamines en mineralen en kan tot wel 20x zoveel voedingsstoffen bevatten als bloem.Volkoren draagt bij aan een goede darmwerking, spijsvertering en zorgt voor een langer vol gevoel. Volkoren is dus geen graansoort op zichzelf. Er bestaat grof en fijn volkoren in diverse varianten zoals volkoren tarwe, volkoren rogge, volkoren spelt enz. Volkoren wil alleen maar zeggen dat de 'hele graankorrel' wordt gebruikt.

thumb 40 auto d103157d6f5291e342baf7515666cb4f

Een brood mag pas volkoren worden genoemd als er 100% volkorenmeel is gebruikt, vaak wordt er volkoren tarwe voor gebruikt. Bij crackers, koekjes en beschuit is dit anders en kan het zijn dat er maar een heel klein deel volkoren in zit. Lees dus altijd zorgvuldig de ingrediëntenlijst na.

Vezelrijk is niet hetzelfde als volkoren. Volkorenbrood bevat meer voedingsstoffen waaronder mineralen magnesium, ijzer, zink en vitamine B,

Donkerder brood is niet perse gezonder dan lichter brood. Het hele donkerbruine brood zoals meergranen of Waldkorn heeft zijn donkere kleur te danken aan gerstemoutextract (gekaramelliseerde suiker). De basis voor zo'n soort brood kan deels volkoren zijn, maar kan ook gewoon bloem zijn. De donkere kleur zegt dus weinig over de voedzaamheid.

Het is dus belangrijk om te weten wat de basis is van je brood. Is het gemaakt van volkorenmeel, bloem of een combinatie van beide?

0dc247c07eee71a72cf9409729fb3455 L

Spelt

Spelt is een van de eiwitrijkste en oudste granen en bevat meervoudig onverzadigde vetzuren die belangrijk zijn voor de opbouw van celwanden en zenuwen. Spelt is een mengeling van vitaminen, mineralen, eiwitten, vetten en aminozuren.

Deze aminozuren zorgen voor een blij en gelukkig gevoel. Aminozuren reguleren verschillende enzymprocessen in je lichaam en helpen bij de aanmaak van hormonen. Het is makkelijk verteerbaar en gunstig voor een goede stoelgang. Spelt zorgt voor een gelijkmatige bloedsuikerspiegel zodat je minder trek krijgt in tussendoortjes. Spelt reinigt je bloed en houdt je hart- en bloedvaten gezond, hierdoor verklein je het risico op hartfalen.

Wil je zelf cake of koekjes bakken kies dan eens voor speltmeel. Let wel op dat je voor 100% speltmeel kiest, vaak wordt het gemengd met tarwemeel om het goedkoper te kunnen verkopen. Lees hiervoor de ingrediënten op de verpakking.

Je kunt van een tarwerecept makkelijk een speltmeelrecept maken. Gewoon het tarwemeel/tarwebloem 1 op 1 vervangen voor speltmeel en de mengtijd iets verkorten, omdat je anders de gluten kapot kneedt. De gluten laten je deeg rijzen en luchtiger worden. Ook moet je bij vervanging van speltmeel wat minder vloeistof gebruiken, want spelt is niet zo absorberend als tarwemeel.

Vond je dit een interessant blog? Deel het met anderen of laat een reactie achter.

Laatst aangepast op Woensdag, 01 november 2017 15:40
Meer in deze categorie: « Superfoods Avocado vet gezond »

2 reacties

  • Reactielink Eet je Goed Dinsdag, 09 mei 2017 15:46 Geplaatst door Eet je Goed

    Dankjewel voor je reactie Milda Eijkenboom-van Daal,
    het klopt dat de supermarkten ons 'beduvelen'. Het is raadzaam om alert te blijven en altijd etiketten checken. Bij de AH verkopen ze abdij speltmeel wat voor 100% uit puur speltmeel bestaat.

  • Reactielink Milda Eijkenboom-van Daal Dinsdag, 09 mei 2017 08:08 Geplaatst door Milda Eijkenboom-van Daal

    Hallo Carine,
    Ik wil even een opmerking plaatsen. Je zegt dat in bijna elke supermarkt speltmeel te koop is, hetgeen ook zo is. Maar het probleem hier is dat dit meel is dat vaak voor 50% uit tarwe bestaat, waardoor het ook zo goedkoop is. In Nederland mag speltmeel speltmeel heten als er maar 50% spelt in zit. Dit is een hiaat in de wet! Écht goed 100% speltmeel is duurder en moeilijker te krijgen. Ik bak zelf alles met spelt waarvan ik weet dat het écht 100% spelt is. Geen spelt uit de supermarkt dus.
    Met vriendelijke groet,
    Milda Eijkenboom-van Daal

Laat een reactie achter

Zorg ervoor dat alle vereiste gegevens ingevuld zijn, aangeduid met een asterisk (*). HTML code is niet toegestaan.