Donderdag, 07 juli 2016 15:51

Wat is het verschil tussen boter en margarine

Geschreven door
Beoordeel dit item
(2 stemmen)

In de volksmond smeert iedereen 'boter' op zijn brood, maar wist je dat margarine eigenlijk helemaal geen boter genoemd mag worden? Boter en margarine zijn 2 heel verschillende producten. En welke van de twee kun je eigenlijk het beste kiezen? Misschien dat je na het lezen van dit blog je boterham met iets heel anders gaat besmeren dan dat je tot nu toe deed.

Margarine

Margarine wordt gemaakt van plantaardige vloeibare oliën en vetten die veelvuldig bewerkt worden. De industriële bewerkingen zorgen ervoor dat de vloeibare vetten gehard worden totdat er een smeerbare margarine overblijft. Dit proces heet hydrogenatie. Tijdens de hydrogenatie kunnen veel gevaarlijke transvetten en andere schadelijke stoffen ontstaan. De transvetten die ontstaan tijdens het verhardingsproces van margarine verhogen de kans op hart- en vaatziektes aanzienlijk. Bovendien verhogen ze het slechte LDL cholesterol en verlagen ze het goede HDL cholesterol. Transvetten herken je op het etiket als 'gehydrogeneerd vet' of 'plantaardig vet, gedeeltelijk gehard' en komen ook voor in onder andere koekjes en gebak.

Margarine is een onnatuurlijk product en is na verharding grijs van kleur. Maar ja, dat ziet er niet zo smakelijk uit om op je brood te smeren. Daarom worden aan margarine kleurstoffen toegevoegd om het op 'boter' te laten lijken. Verder worden er door de fabrikant geur- en smaakstoffen aan toegevoegd en vitamine A en D om het 'gezonder' te maken. (In gewone natuurlijke boter zit vitamine D al van nature) De magere variant van margarine heet halvarine. 

Cholesterolverlagende margarine

Er bestaat ook margarine die cholesterolverlagend is zoals Becel Pro-Activ. Deze is gemaakt met plantensterolen, dit zijn vetachtige stoffen die van nature voorkomen in zaden, noten, fruit en groenten. Plantensterolen bootsen cholesterol na, je kunt ze in feite de natuurlijke cholesterolverlagers van moeder natuur noemen. In cholesterolverlagende margarines zitten grote hoeveelheden plantensterolen die bij een inname van 2 gram per dag het LDL-cholesterol kunnen verlagen met 7-10 %. Vergeet echter niet dat het symptoombestrijding is en niet de oorzaak aanpakt van je te hoge cholesterol.

Met een gevarieerd eetpatroon (waarbij je voldoende groente, fruit, noten en zaden eet) krijg je een kleine hoeveelheid plantensterolen binnen. Deze hoeveelheid is over het algemeen voldoende om een licht verhoogd cholesterol te verlagen of preventief je cholesterol onder controle te houden. 

Pas op! Er wordt aanbevolen om niet over de 3 gram plantensterolen per dag heen te gaan, aangezien er te weinig onderzoeken zijn gedaan naar lange termijn risico's.Margarine (en andere producten) met plantensterolen kunnen beter niet gebruikt worden door mensen die een gezond cholesterol hebben. En ook zwangeren, vrouwen die borstvoeding geven en kinderen onder de 5 jaar kunnen het beter niet gebruiken. Pas dus op als je met het hele gezin nietsvermoedend brood smeert uit hetzelfde kuipje. (Bron 1 en bron 2

Opvallend is overigens dat de onderzoeken over de invloed van plantensterolen in margarine 'gesponsord' en uitgevoerd worden onder leiding van Unilever. Dit roept vraagtekens op aangezien Unilever de hoofdleverancier is van Pro-activ producten.

(Room)boter

Het grootste verschil tussen margarine en boter is dat boter van dierlijke vetten gemaakt wordt en margarine van plantaardige oliën. Boter mag pas officieel boter worden genoemd als er tenminste 80% melkvet in het product zit. Boter wordt gemaakt van dierlijke melk en bevat van nature vitamine A en D. Boter wordt gemaakt door melkvet te karnen, karnen is een andere benaming voor opkloppen. Door het opkloppen van het melkvet (de room) gaan de vetdeeltjes samenklonteren en ontstaat boter en karnemelk.

Boter is dus gekarnde room van melkvet en bestaat uit verzadigde vetzuren en maar een klein deel uit transvetten. Verzadigde vetten zijn in grote hoeveelheden niet goed voor je, maar wel vele malen 'gezonder' dan transvetten. Roomboter is eigenlijk hetzelfde als boter. Omdat veel mensen dit niet weten maakt de voedingsindustrie daar wel eens misbruik van. Ze verkopen boter als roomboter tegen een hogere prijs.

Er is ook nog grasboter, dit is boter welke bereid wordt van melk van koeien die buiten gegraasd hebben tijdens de weideperiode. Deze grasboter bevat meer Omega 3 vetzuren dan roomboter en is tijdens een bepaalde periode van het jaar te koop. Grasboter is nog gezonder, makkelijker smeerbaar en vaak geler van kleur dan roomboter. Indien je gevoelig bent voor lactose of caseïne-eiwit in boter dan kun je voor ghee kiezen. Dit is geklaarde boter zonder lactose en caseïne. 

Roomboter komt niet voor op de Schijf van 5. Dit heeft te maken met de aanwezigheid van de verzadigde vetten. Het voedingscentrum is van mening dat deze vetten slecht zijn voor je gezondheid. Ze adviseren liever de nog veel ongezondere transvetten uit margarine. Hier verbaas ik me niet over, omdat het voedingscentrum onderzoeken uitvoert in samenwerking met Unilever, jawel de hoofdleverancier van margarines. (Bron 3)

Verzadigd vet is eigenlijk helemaal niet zo ongezond als vaak wordt gedacht. Het vet gebruikt je lichaam om de in vet-oplosbare vitamines A, E, D en K op te nemen. Het levert langdurige energie en is een bouwstof voor hormonen en celmembranen. Verzadigd vet is nodig voor een goed fuctionerend zenuwstelsel, hart- en leverfunctie, sterke weerstand en hormonale balans. Verzadigd vet wat aanwezig is in boter past dus prima in een gebalanceerd eetpatroon. 

Wat is beter?

Wat is nu beter om te kiezen margarine of roomboter? De meningen verschillen nogal hierover. Mijn mening is dat roomboter dichter bij de natuur staat en daarom beter voor je gezondheid is dan de fabrieksmatige bewerkte margarine (vol met gevaarlijke transvetten) Maar welke je ook kiest, gebruik het verstandig en met mate. Welke van de 2 gebruik jij?

Klik op het plaatje om de verschillen van productie te bekijken. Het is schrikbarend hoeveel bewerkingen margarine ondergaat voordat het op je brood gesmeerd wordt. 

Laatst aangepast op Zondag, 29 oktober 2017 17:42
Meer in deze categorie: « Chiazaad Groente uit de zee »

Laat een reactie achter

Zorg ervoor dat alle vereiste gegevens ingevuld zijn, aangeduid met een asterisk (*). HTML code is niet toegestaan.